Okazuje się, że kryptowaluty w Polsce można albo kochać, albo wyrzucić na bruk. Politycznie rzecz ujmując, kochają je ludzie spod znaku Sławomira Mentzena, odruch wymiotny wywołują u druhów Jarosława Kaczyńskiego. W tej sprawie opozycja jest mocno podzielona, koalicja rządząca po cichu pewnie też, ale oficjalnie tylko trochę. Prezydent? Cóż, zawsze był za wolnością, swobodami, niezależnością itp., choć nie żeby tak w ogóle, ale akurat w kwestiach kryptowalutowych tak.
Nie wiem, czy jego miłość do kryptowalut wynika z wiedzy/niewiedzy (niepotrzebne skreślić), z interesu, rozumienia przyszłości dalszej niż następna kadencja (tu mnie poniosło), serca po prawej stronie, czy też prostej chęci dowalenia rządowi? Miłość nie jest przecież racjonalna, więc rozum pomijam.
Nienawiść też z racjonalnością nie ma nic wspólnego, więc motywy „starego” PiS są także emocjonalne z tym, że najprawdopodobniej u jej podstaw leży niezrozumienie nowej rzeczywistości technologiczno-ekonomicznej. Trudno się temu dziwić, bo to sprawy niezwykle skomplikowane.
Między miłością a nienawiścią miejsca jest sporo, ale bycie tam nie jest trendy. Stąd trudna sytuacja Karola Nawrockiego, który znalazł się w rozkroku, nogi na których stał (Mentzen i Kaczyński) rozjeżdżają mu się, już blisko do szpagatu, którego bokserzy wagi ciężkiej nie trenują i ciężko będzie mu się z niego podnieść.
Jeśli spróbujemy spojrzeć na problem bez politycznych fobii to problem wzięcia w jakieś karby rynków kryptowalut prosty na pewno nie jest. Bo pamiętajmy, że idea bitcoinów i innych kryptowalut zrodziła się jako alternatywa dla wszelkich ograniczeń, norm, regulacji, kontroli ze strony państw i instytucji publicznych. W tym tkwi istota tych „wynalazków”. To miał/ma być pieniądz naprawdę niezależny od wszelkich manipulacji politycznych, kres polityk monetarnych. Na razie do tego tak daleko jak z Ziemi do Marsa.
Jeśli przyjrzymy się kryptowalutom przez pryzmat funkcji, które powinien pełnić pieniądz to obraz jest wyraźny i niezbyt dla miłośników optymistyczny. Kryptowaluty nie są powszechnymi środkami wymiany w żadnym regionie, kraju, kręgu, znaczącej grupie społecznej. Nie są też szeroko używanym środkiem płatniczym (spłacania zobowiązań). Z funkcjami gromadzenia oszczędności (dawniej – tezauryzacji) i jednostki obrachunkowej (dawniej – miernika wartości) jeszcze słabiej, bo obie te funkcje wymagają, aby coś co jest pieniądzem miało stabilną wartość. A to akurat jest cecha bardzo odległa od obecnie istniejących kryptowalut.
Niewątpliwie kryptowaluty są głównie (jedynie?) instrumentami spekulacyjnymi, na których, jak to zawsze przy spekulowaniu, można zarobić (dobrze!) i stracić (że ho, ho!).
Nie będąc trendy uważam, że właśnie przede wszystkim ze względu na spekulacyjny charakter należy szukać kompromisu pomiędzy wolnością wyboru, wolnością podejmowania ryzyka a ochroną nieświadomych istoty rzeczy użytkowników kryptowalut. Musimy rozumieć, że nie da się zakazać posiadania, gromadzenie, posługiwania się kryptowalutami. Świat cyfrowy wymyka się spod administracyjnych granic państw. Nie znaczy to jednak, abyśmy nie próbowali go brać w karby, by nie dopuścić do ekonomicznej rzezi niewiniątek, nie mających pojęcia w co wdepnęli. By nie zostawić takich osób (a jest ich większość) na pastwę kolejnych Zondacrypto i jej podobnych.
PS. Przykładem omamiania laików są ilustracje w sieci, na których kryptowaluty przedstawiane są jako „pieniądze” w znanej nam postaci monet.
Piotr Dominiak
Cotygodniowe komentarze „Rejsy po gospodarce” prof. dr. hab. Piotra Dominiaka, założyciela i pierwszego dziekana Wydziału Zarządzania i Ekonomii Politechniki Gdańskiej ukazywały się na łamach prasy gdańskiej od początku lat 90. Obecnie prof. Dominiak publikuje je na swoim profilu na FB
Ilustracja: Messi i bitcoin – mural w Barcelonie. Źródło: Wikimedia Commons
