Marian Sworzeń. Prawo Wielkich Liter: LEGITYMACJA CZYNNA

0
(0)

Legitymacja czynna to prawo do wniesienia sprawy sądowej. Uprawnieni to obywatele, osoby prawne i państwo. Obywatele mogą zrezygnować z roszczeń, jeśli taka ich wola. Państwo natomiast, w interesie tychże obywateli, może to czynić jak najrzadziej.
Elokwentni mówcy prawicy nieustannie atakują ministra Bodnara. Marzą, by stracił stanowisko przy rekonstrukcji rządu. Brak jeszcze modłów w tej intencji.
Grecja przed pięćdziesięciu laty skazała wojskowych, którzy przez siedem lat sprawowali władzę dyktatorską. Od aresztowania do wyroku minął niespełna rok.
Immanuel Kant głosił bezwzględne posłuszeństwo wobec prawa. Skrótowo ujmując – legalnie wydany wyrok śmierci winien być wykonany, nawet gdyby następnego dnia świat miał się skończyć.
Trapiści mogą mówić w sytuacjach wyjątkowych. Henri Nouwen opisał poszukiwanie kamyczka, który przeleciał przez sito w klasztornej piekarni. Praca została zatrzymana. „Nie znając języka gestów, spytałem o co chodzi”. Usłyszał: „Jeśli jakaś dama znajdzie go w swoim chlebie, może złamać ząb i wytoczyć nam proces”. Zakonnicy, żyjący ze sprzedaży chleba, szukali długo i bez słów. Znaleźli.
Yeas and nays – głosy za i przeciw. Nieco archaiczne, ale do dziś używane, podsumowania głosowań w angielskim parlamencie.
Mały, ale godny uwagi termin z „Encyklopedii staropolskiej” Glogera: „Munimenta. Tak nazywano wszelkie dokumenta, sprawę w sądzie popierające.”
Absolutny zakaz sformułowany w kodeksie prawa kanonicznego: „Całkowicie zabrania się stronom, adwokatom lub także innym, przekazywać sędziemu informacje, które pozostają poza aktami sprawy” (kanon 1604).
Czy ułaskawienie posłuży opamiętaniu Bąkiewicza? Przeciwnie – będzie zachętą. Po wcześniejszym ośmieszeniu prawa łaski przez ustępującego prezydenta (sprawa Kamińskiego i Wąsika) to kolejna drwina z Konstytucji.
Jurysprudencja, czyli prawoznawstwo – wedle słów prof. Leona Petrażyckiego (1867-1931) – „wykonywa nader ważne i cenne zadanie, które nie polega na odstępstwie od prawa obowiązującego, chociażby w kierunku bardzo praktycznym, lecz przeciwnie, na zasadniczym i niezłomnym realizowaniu prawa obowiązującego”.
Agnieszka Holland przedstawi niebawem film o Kafce. Jestem ciekawy jak zostanie w nim przedstawiona pracownicza codzienność doktora prawa Franza K. – odpowiedzialna, na kierowniczym stanowisku, na pełnym etacie, na drugim piętrze Zakładu Ubezpieczeń od Wypadków Robotniczych w Pradze przy ulicy Porič nr 7.
Claverton – bohater „Męża stanu”, sztuki T.S.Eliota – u progu politycznej kariery zawarł ugodę pozasądową z byłą narzeczoną, płacąc jej wysokie odszkodowanie. Czemu odrzucił proces? Akt II zawiera wyjaśnienie: „Jeżeli przegra sprawę zerwania obietnicy małżeństwa, niektórzy ludzie nie zechcą być jego wyborcami”.
Z książki Gertrudy Stein „Autobiografia każdego z nas”: „Zadziwiająca jest rola jaką w europejskiej sztuce odgrywają synowie notariuszy”. W zdaniu poprzednim napisała o rodowodzie Salwadora Dali.
Yossarian – ponownie przywołuję to nazwisko – jest bohaterem „Paragrafu 22”, książki autorstwa Josepha Hellera, ukazującej realną siłę fikcyjnego przepisu. „Liczyło się to, iż wszyscy myśleli, że on istnieje”.
Na wypadek braku męskiego potomka u elektora saskiego, Fryderyka Augusta, wskazanego przez Konstytucję 3 Maja jako przyszłego władcę dynastycznego, ustalono, że infantką Polski będzie jego córka, Maria Augusta Nepomucena. Jej mąż byłby dobrany „za zgodą Stanów Zgromadzonych”, tj. Sejmu i Senatu.
Na ustne, osobiście wypowiedziane przysięgi stawiało prawo dawnej Japonii. W zbiorze spisanym przez buddyjskiego mnicha Kenkō z przełomu XIII/XIV wieku czytamy: „Znawcy prawa nie uznają pisemnej formy przysięgi”.
A cóż to za termin: „dać komuś rok na fintę”? Według zbioru staropolskich facecji prof. Juliana Krzyżanowskiego idzie o „fałszywe, wystawione dla żartu wezwanie do stawienia się na sprawę sądową”. Z rokiem dajemy sobie radę (odroczenie), ale gorzej jest z tym drugim słowem. Pomaga nam przypis: po włosku finta znaczy zmyślenie, udanie. Teraz już wiemy wszystko. Bravo!

Marian Sworzeń

Prawnik, pisarz, członek PEN Clubu, autor książek „Opis krainy Gog” i „Czarna ikona – Biełomor”T
Zdjęcie  ilustracyjne: Czarni pułkownicy, przywódcy zamachu stanu z 1967. – brygadier Stilianos Patakos, pułkownik Jeorjos Papadopulos i pułkownik Nikolaos Makarezos.

How useful was this post?

Click on a star to rate it!

Average rating 0 / 5. Vote count: 0

No votes so far! Be the first to rate this post.

0 0 głosy
Ocena artykułu
Subskrybuj
Powiadom o
guest

wp-puzzle.com logo

Ta strona używa Akismet do redukcji spamu. Dowiedz się, w jaki sposób przetwarzane są dane Twoich komentarzy.

0 Komentarze
Najstarsze
Najnowsze Najwięcej głosów
Opinie w linii
Zobacz wszystkie komentarze