28 lipca 2026 r. w Trybunale Konstytucyjnym odbędzie się rozprawa w sprawie z wniosku grupy posłów PiS o zbadanie zgodności z Konstytucją rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z dnia 22 maja 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wzorów dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego w zakresie, w jakim wprowadza wzory dokumentów przeznaczone do sporządzania i wydawania odpisów aktów małżeństwa dotyczących małżeństw zawartych za granicą. Sprawa otrzymała sygnaturę U 2/26¹.

Wnioskodawcy podnoszą m.in., że zaskarżone rozporządzenie podważa tożsamość (naturę) małżeństwa, potwierdzoną w art. 18 Konstytucji RP i kwestionuje fakt, że małżeństwo to związek kobiety i mężczyzny. Wniosek do Trybunału zmierza w istocie do podważenia orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie transkrypcji aktów małżeństw osób tej samej płci.

Sprawa do Trybunału Konstytucyjnego wpłynęła 3 czerwca 2026 r. i nadano jej błyskawiczny bieg. Rozprawa i prawdopodobnie wydanie wyroku planowane są już na 28 lipca b,r.. Trybunał przyjął taki tryb postępowania mimo, że w sprawie żaden z uprawnionych uczestników postępowania nie przedstawił stanowiska w sprawie. Trybunał rozpozna sprawę w składzie trzyosobowym tj. B. Święczkowski, S. Piotrowicz i W. Sych. Dwójka z tych sędziów (a zatem większość) jest przy tym niejako przypisana do tego typu spraw, na które istnieje polityczne zapotrzebowanie. Ta sama drużyna orzekała w sprawach dotyczących organizacji religii w publicznych przedszkolach i szkołach (U 2/25, U 11/24) czy w sprawie uchwały Sejmu w sprawie usunięcia skutków kryzysu konstytucyjnego (U 5/24). W sprawie U 2/25 zastosowano przy tym analogiczny „fast track”. Sprawa wpłynęła do Trybunału Konstytucyjnego 23 kwietnia 2025 r. a już 3 lipca 2025 r. był wydany wyrok, zgodny z aktualnym zapotrzebowaniem politycznym. B. Święczkowski, S. Piotrowicz i W. Sych stanowili także większość w 5-cio osobowym składzie w sprawie kontrasygnaty Premiera przy wyznaczaniu przez Prezydenta przewodniczącego Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu Najwyższego (K 2/26). Zgrana dwójka B. Święczkowski i S. Piotrowicz orzekała również w sprawach związanych z trybem uchwalenia ustaw bez udziału posłów Kamińskiego i Wąsika (K 17/24, K 18/24, K 20/24, K 6/24, K 14/24, K 7/24), pociągnięcia do odpowiedzialności członków KRRiTV przed Trybunałem Stanu (K 24/24), wyborów do aktualnej KRS (K 8/26). S. Piotrowicz był również sprawozdawcą (obok w składzie m.in. B. Święczkowskiego) w sprawie SK 68/25 w której skarżąca była A. Dalkowska, była wiceminister sprawiedliwości za czasów PiS, gdzie również sprawa została przyśpieszona². Przykłady takie można tylko mnożyć. Jak wskazał S. Stelina w zdaniu odrębnym do wyroku K 18/24 najwyraźniej przy wyznaczaniu składów w Trybunale jest jakiś problem ze stosowaniem alfabetu³.

Przypomnijmy, że w Trybunale Konstytucyjnym zalegają sprawy wniesione jeszcze 10-13 lat temu przez związki zawodowe, Rzecznika Praw Obywatelskich czy pytania prawne sądów⁴. Wiatr w żagle Trybunał dostaje jednak wówczas, gdy sprawa jest wnoszona przez posłów PiS i może być użyteczna politycznie.

Wynik postępowania przed Trybunałem w omawianej sprawie jest boleśnie łatwy do przewidzenia. Nie należy się jednak spodziewać, aby ten wyrok był poważnie potraktowany przez sądy czy organy administracji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny już parę lat temu wskazał, że cały Trybunał Konstytucyjny został „zainfekowany” bezprawnością, a zatem utracił, w sensie materialnym, zdolność do zgodnego z prawem orzekania⁵. Stan taki trwa nadal. Nie chodzi przy tym tylko o tzw. sędziów dublerów czy o oceny skutków ich udziału w procesie wyboru Prezesa TK, ale również o fakt, że obecnie wszyscy sędziowie TK (15) są już powołani przez Sejm, ale do dziś pięciorgu z nich (1/3 składu) uniemożliwia się pełnienia urzędu.

Bogdan Święczkowski dopuści się wszystkiego, żeby utrzymać swoje stanowisko.

Stefan Drzazga jr.