Testament ustny ‒ by był ważny ‒ wymaga pisemnego potwierdzenia lub zaprotokołowanych przez sąd zeznań świadków (art. 952 kc). Litera staje nad słowem, ale go nie przekreśla.
Energiczny opór przeciw projektowi ustawy (21 stycznia br.) uzdrawiającej KRS potwierdza braterstwo trzech partii, w których królują panowie Kaczyński, Mentzen i Braun. A wszystko to w czasie kolędowym, gdy na wielu drzwiach widnieje napis K+M+B ‒ z imionami trzech monarchów.
Starania Trumpa o duńską Grenlandię sumuje stara fraza Hamleta, duńskiego królewicza: „Słowa, słowa, słowa”.
Trudno przypuszczać, że minister finansów – mimo korzystnego dla partii wyroku nielegalnej izby SN ‒ wypłaci Konfederacji subwencję. Zakładam również, że przewodniczący partii – z zawodu doradca podatkowy – wie o tym najlepiej.
Alfons Daudet (1840-1897) w powieści o przygodach imć Tartarina opisał Algierię, wówczas kolonię francuską. Jej bohater, procesując się w tamtejszym Orléansville poznał dobrze „ciemną sprawiedliwość, która układa się po kawiarniach, ludzi zajmujących się prawem, których czuć absyntem, poznał woźnych, adwokatów i ajentów, całą szarańczę, która objada kolonistę aż do podeszwy jego butów”.
Mędrcem, członkiem antycznej Wielkiej Siódemki, był Chilon. Oto jego dwie przestrogi natury prawno-moralnej: „Lepiej mieć szkodę niż szpetny zysk”, „Poręczaj, szkoda bliska”.
Edictum perpetuum („edykt wieczysty”) to akt prawny cesarza Hadriana z 137 r., który odebrał pretorom możność stanowienia prawa i przeniósł je na dwór władcy.
Nim ruszył proces w Norymberdze, poważnie, acz w dyskrecji, rozważano tzw. „plan Napoleona”. Polegał on na deportacji przywódców III Rzeszy na oddaloną wyspę, wzorem zesłania francuskiego cesarza na Świętą Helenę.
Translaps ‒ jak czytamy w słowniku prof. Brűcknera ‒ to „wyraz prawny o »przepadłym roku«”. Oznacza „przepadły” termin ‒ albo rozprawy, która się nie odbyła lub sesji wyjazdowej sądu (roki sądowe), która nie doszła do skutku. Cóż, nie cofniemy się do XVII wieku, by to rozstrzygnąć…
§§§§§
U Tocqueville´a o sądownictwie we Francji przed rewolucją 1789 r.: „W dawnym ustroju wymiar sprawiedliwości był skomplikowany, kręty, powolny i kosztowny; były to na pewno wielkie wady, ale nie spotykało się tu nigdy serwilizmu wobec władzy, który też jest formą sprzedajności, i to najgorszą.” („Dawny ustrój i rewolucja”, Warszawa 2005, przeł. Hanna Szumańska-Grossowa).
Szczególnego rodzaju karą ‒ nakładaną na członków bractw religijnych w XVI-wiecznej Hiszpanii ‒ były „dwa funty wosku” przeznaczane na wyrób świec. Oświeca nas o tym książka Cervantesa o don Kichocie.
Trinity College w Dublinie ‒ najstarszy uniwersytet Irlandii powstał w XVI wieku. John Main (1926-1982), benedyktyn i ważna postać chrześcijańskiej duchowości medytacyjnej, ukończył tamtejszy wydział prawa. Później ‒ w latach 1956-59 ‒ wykładał w macierzystej uczelni prawo rzymskie, administracyjne i międzynarodowe.
Niezwykła przemiana słów w wersie 10 Psalmu 37. W Biblii Tysiąclecia czytamy: „Jeszcze chwila, a nie będzie przestępcy”. To samo czterysta lat wcześniej, w przekładzie ks. Wujka: „Bo po małym czasie, ażci nie masz złośnika”.
„Y” ‒ a nie „e” ‒ było kiedyś (wieki XVI i XVII) po „ch” w słowie „przechera” oznaczającego franta lub oszusta. Ach, te słowniki etymologiczne…
Marian Sworzeń
prawnik, pisarz, członek PEN Clubu, autor książek „Dezyderata. Dzieje utworu, który stał się legendą”, „Opis krainy Gog” i „Czarna ikona – Biełomor”; strona: www.marian-sworzen.pl
Ilustracja: Okładka powieści Alphonse’a Daudet, Aventures prodigieuses de Tartarin de Tarascon, Paris, Fayard, 1899
