Dlaczego Trybunał Konstytucyjny wybiórczo publikuje stanowiska stron – pyta Rzecznik Praw Obywatelskich

5
(1)

RPO po raz kolejny zwrócił uwagę na niepokojącą praktykę selektywnego publikowania stanowisk uczestników postępowań toczących się w Trybunale Konstytucyjnym. W tej sprawie RPO wysłał pismo do Anny Zołotar-Wiśniewskiej, dyrektorki Biura Służby Prawnej Trybunału Konstytucyjnego. Wyjaśnia jej, w jaki sposób niepublikowanie stanowisk w sprawach przed TK narusza prawa obywateli i Konstytucję.

Informacje te oraz treści stanowisk są zamieszczane w niektórych przypadkach w sposób arbitralny, zarówno w Biuletynie Informacji Publicznej, jak i na Internetowym Portalu Orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, co trudno racjonalnie wytłumaczyć. Nieopublikowane stanowiska uczestników postępowania przed TK najczęściej dotyczą tymczasem postępowań kluczowych dla praw obywateli i szeroko rozumianej opinii publicznej.

Przypomina, że zgodnie z ustawą z 2016 r o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (art. 73)  akta sprawy rozpoznawanej przed Trybunałem są jawne. Fizyczne ich udostępnianie w trakcie pandemii jest coraz trudniejsze – tak dla uczestników postępowań przed TK jak i dla samych pracowników Trybunału. Do tego za kopie akt, których nie ma na stronie, obywatele muszą płacić.

Zagadnienie publikacji stanowisk w Biuletynie Informacji Publicznej Trybunału Konstytucyjnego ma bezpośredni wpływ na poszanowanie szeregu praw i wolności zagwarantowanych obywatelom w Konstytucji. Art. 54 Konstytucji stanowi, że każdemu zapewnia się wolność pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. Z kolei art. 61 Konstytucji gwarantuje dostęp do informacji publicznej: obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Pojęcie władzy „publicznej” w rozumieniu konstytucyjnym obejmuje wszystkie władze publiczne – władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą – w tym także Trybunał Konstytucyjny. Istnienie szczególnej regulacji dotyczącej form udostępniania akt przez Trybunał nie wyłącza konstytucyjnego prawa do informacji. Forma taka nie może prowadzić do ograniczenia praw obywateli w sposób niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Konstytucja RP, gwarantując obywatelom prawo do uzyskiwania informacji publicznej obejmuje nim dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (art. 61 ust. 2). Podstawą dla objęcia zakresem prawa do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a do takich organów z pewnością należy zaliczyć sądy i trybunały oraz osoby wchodzące w ich skład,  stanowisk wydawanych przez organy publiczne w ramach postępowań toczących się przed Trybunałem Konstytucyjnym jest przede wszystkim wykonywanie przez Trybunał Konstytucyjny władzy sądowniczej, a tym samym bezpośrednie stosowanie do jego prac art. 61 Konstytucji RP, który dotyczy bez wątpienia wszystkich organów władzy publicznej

RPO do TK ws publikacji dokumentów, 8.01.2020
Print Friendly, PDF & Email

How useful was this post?

Click on a star to rate it!

Average rating 5 / 5. Vote count: 1

No votes so far! Be the first to rate this post.

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments