Piotr Rachtan: Déjà vu, czyli Samuel Łaszcz w Sejmie VIII Kadencji od początku do dzisiaj

Kancelaria Sejmu, a w tle marszałek Sejmu, nie wykonała wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po oddalonej przez NSA kasacji, nakazującego ujawnienie list poparcia dla kandydatów do nowej Krajowej Rady Sądownictwa. Kancelaria odesłała wyrok do prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, który niezwłocznie – nie oglądając się na obowiązki, jakie nakłada na władze publiczne Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wydał postanowienie „zobowiązujące Kancelarię Sejmu do powstrzymania się od upublicznienia lub udostępnienia w jakiejkolwiek formie danych osobowych sędziów, zawartych w wykazach osób popierających zgłoszenia kandydatów do Krajowej Rady Sądownictwa.”

Mówi o tym wydany 30 lipca komunikat Centrum Informacyjnego Sejmu:

29 lipca 2019 r. do Kancelarii Sejmu wpłynęło wydane tego samego dnia postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych zobowiązujące Kancelarię Sejmu do powstrzymania się od upublicznienia lub udostępnienia w jakiejkolwiek formie danych osobowych sędziów, zawartych w wykazach osób popierających zgłoszenia kandydatów do Krajowej Rady Sądownictwa. Postanowienie nie ma charakteru ostatecznego, ale tymczasowy i zakazuje udostępniania danych do czasu wydania przez Prezesa UODO decyzji kończącej postępowanie w sprawie.

Postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych zostało wydane w związku z postępowaniem wszczętym przez Prezesa z urzędu na podstawie nowej ustawy o ochronie danych osobowych, która weszła w życie 25 maja 2018 r. Tego samego dnia zaczęło też obowiązywać unijne rozporządzenie o ochronie danych osobowych (RODO).

Celem prowadzonego przed Prezesem UODO postępowania jest wyjaśnienie, czy ujawnienie danych osobowych sędziów jest zgodne z ustawą o ochronie danych osobowych oraz prawem Unii Europejskiej chroniącym dane osobowe, do którego przestrzegania Polska jest zobowiązana.

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych jest niezależnym organem właściwym w sprawie ochrony danych osobowych i w zakresie wykonywania swoich obowiązków podlega jedynie ustawie. Prezes Urzędu czuwa nad zgodnością przetwarzania danych osobowych z prawem polskim oraz Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r.

Kancelaria Sejmu będzie oczekiwać na wydanie przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych ostatecznej decyzji o dopuszczalności ujawnienia danych osobowych sędziów.

Zarówno prezes UODO, jak i Kancelaria Sejmu zlekceważyły rozstrzygnięcie NSA, którego rzecznik prasowy, wobec zainteresowania opinii publicznej, dwa dni wcześniej, 28 lipca, wydał komunikat, wyjaśniający publiczności, co prawo mówi o wykonaniu wyroku sądu administracyjnego.

Przytaczamy ten komunikat w całości:

Komunikat w sprawie wyroku NSA z dnia 28 czerwca 2019 r. dotyczącego udostępnienia informacji publicznej o sędziach popierających kandydatów do KRS – aktualizacja (30 lipca 2019 r.)

W związku z zainteresowaniem opinii publicznej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącym udostępnienia informacji publicznej w postaci zgłoszeń kandydatów na członków Krajowej Rady Sądownictwa w zakresie wykazów sędziów popierających te zgłoszenia, Rzecznik Prasowy NSA informuje, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 czerwca 2019 r. (I OSK 4282/18) oddalił skargę kasacyjną Szefa Kancelarii Sejmu RP od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2018 r.  (sygn. akt II SA/Wa 484/18 – link), którym uchylono decyzję odmawiającą udzielenia żądanej informacji publicznej.

Naczelny Sąd Administracyjny w ustnych motywach rozstrzygnięcia podkreślił, że art. 11c ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa określa w sposób cząstkowy, w ograniczonym przedmiotowo i podmiotowo zakresie, tryb dostępu do informacji publicznej i nie daje podstaw do przyjęcia, że zawarta w nim norma o charakterze procesowym wyłącza możliwość uzyskania informacji publicznej w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330).

W dniu 11 lipca 2019 r. zostało podpisane uzasadnienie wyroku. Odpisy wyroku wraz z uzasadnieniem zostały wysłane stronom postępowania w dniu 12 lipca 2019 r. Na dzień 30 lipca 2019 r. nie dotarły do NSA wszystkie zwrotne potwierdzenia odbioru odpisów wyroku wraz z uzasadnieniem, co jest niezbędne, aby Sąd mógł zwrócić akta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a następnie ten do Kancelarii Sejmu RP.

Naczelny Sąd Administracyjny informuje, że zgodnie z art. 286 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji kończącego postępowanie akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia organowi akt (art. 286 § 2 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W sytuacji niewykonywania przez organ administracji prawomocnego wyroku sądu administracyjnego uchylającego decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej strona postępowania jest uprawniona do złożenia skargi na bezczynność organu do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art.  50  § 1, art. 53 § 2b i art. 54  §  1 p.p.s.a.). W przypadku natomiast niewykonywania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego uwzględniającego skargę na bezczynność organu administracji strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny (art. 154 § 1 p.p.s.a.). Grzywnę, zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Ponadto, jak stanowi art. 154 § 7 p.p.s.a., uwzględniając skargę sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest kompetentny do weryfikowania z urzędu (z własnej inicjatywy) stanu wykonywania przez organy administracji wydawanych przez siebie orzeczeń. Zgodnie z obowiązującymi regulacjami prawnymi inicjatywa w tym względzie należy każdorazowo do strony postępowania, której dotyczy orzeczenie, które nie jest wykonane.

wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 4282/18 wraz z uzasadnieniem (link)

Przy okazji tej sprawy przeżywamy déjà vu, bowiem gdy chodzi o niewygodne dla władzy wyroki bądź zabezpieczenia, nawet tymczasowe, to ma ona do nich stosunek pana pana Samuela Łaszcza, strażnika wielkiego koronnego, skazanego 236 razy na banicję.oraz obłożonego 47 razy infamią za gwałty i rabunki, który kondemnatkami podbić delię płaszcza nakazał. Przypomnijmy więc tutaj, jak Sejm, w osobie marszałka Marka Kuchcińskiego, potraktował u progu kadencji tymczasowe postanowienie, wydane przez Trybunał Konstytucyjny, który nakazał Sejmowi wstrzymanie się z wyborem 5 sędziów Trybunału przed rozpatrzenie sprawy o sygnaturze K 34/15.

Ponieważ Monitor lubi przedstawiać czytelnikom dokumenty w całości, przypominamy to postanowienie:

POSTANOWIENIE z dnia 30 listopada 2015 r. Sygn. akt K 34/15

Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Rzepliński – przewodniczący, Stanisław Biernat, Zbigniew Cieślak, Mirosław Granat, Teresa Liszcz, Małgorzata Pyziak-Szafnicka, Stanisław Rymar, Piotr Tuleja, Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, Andrzej Wróbel, Marek Zubik – sprawozdawca,
po rozpoznaniu, na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2015 r., wniosku grupy posłów z 30 listopada 2015 r. o udzielenie zabezpieczenia wnioskowi grupy posłów, sygn. akt K 34/15 – poprzez zobowiązanie uczestnika postępowania – Sejmu RP do powstrzymania się od wszelkich działań zmierzających do wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego, do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny wniosku grupy posłów o zbadanie zgodności:

1) art. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 1064) z art. 2 i art. 197 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

2) art. 12 ust. 2 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 2 Konstytucji,

3) art. 12 ust. 1 i 5 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 144 ust. 3 pkt 21 Konstytucji,

4) art. 18 ustawy powołanej w punkcie 1 w związku z art. 22 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. z 2013 r. poz. 499, ze zm.) z art. 194 ust. 1 Konstytucji,

5) art. 19 ust. 2 oraz art. 137 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 112 i art. 197 Konstytucji,

6) art. 19 ust. 5 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 2 Konstytucji,

7) art. 21 ust. 1 i 2 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 194 ust. 1 Konstytucji,

8) art. 24 w związku z art. 42 ust. 1 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 196 Konstytucji,

9) art. 104 ust. 1 pkt 3 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 191 ust. 1 i art. 193 Konstytucji,

10) art. 137 w związku z art. 19 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 2 Konstytucji,

11) art. 137 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 62 ust. 1 Konstytucji,

12) art. 137 ustawy powołanej w punkcie 1 z art. 194 ust. 1 Konstytucji,

postanawia:

na podstawie art. 755 § 1 i art. 730 1 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 101, ze zm.) w związku z art. 74 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 1064) zabezpieczyć wniosek grupy posłów przez wezwanie Sejmu RP do powstrzymania się od dokonywania czynności zmierzających do wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny ostatecznego orzeczenia w sprawie o sygn. akt K 34/15.

Uzasadnienie:

1
1. W związku z zawisłą przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawą o sygn. akt K 34/15, grupa posłów będących wnioskodawcą w tej sprawie, pismem z 30 listopada 2015 r. wniosła o udzielenie zabezpieczenia wnioskowi – przez zobowiązanie uczestnika postępowania – Sejmu RP do powstrzymania się od wszelkich działań zmierzających do wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego, do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny wniosku grupy posłów objętego postępowaniem w sprawie o sygn. akt K 34/15.

2
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że aktualna większość parlamentarna, nie czekając na rozstrzygnięcie Trybunału w sprawie o sygn. K 34/15, przyjęła ustawę z dnia 19 listopada 2015 r. o zmianie ustawy o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 1928). Następnie w dniu 25 listopada 2015 r. przyjęto pięć uchwał w sprawach stwierdzenia braku mocy prawnej uchwał Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 października 2015 r. w sprawie wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego oraz dokonano zmian w Regulaminie Sejmu, umożliwiających ponowny wybór 5 sędziów Trybunału. Zdaniem wnioskodawców działaniami tymi naruszono podstawowe zasady konstytucyjne: zasadę poprawnej (rzetelnej) legislacji oraz zasadę demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji), zasadę legalizmu (art. 7 Konstytucji), zasadę trójpodziału władzy (art. 10 Konstytucji), zasadę niezawisłości sędziowskiej (art. 195 Konstytucji) oraz zasadę kadencyjności (art. 194 Konstytucji).

3
Pomimo podnoszonych zastrzeżeń niekonstytucyjności takich działań, na posiedzeniu Sejmu w dniach 2-3 grudnia 2015 r. (pomyłkowo oznaczonych we wniosku jako 2-3 listopada 2015 r.) planowany jest wybór 5 sędziów Trybunału.

4
Zdaniem wnioskodawców zarówno Sejm VIII kadencji, jak i Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej (poprzez odmowę odebrania przyrzeczenia przez wybranych sędziów) wkroczyli w kompetencje Trybunału Konstytucyjnego. Działania zmierzające do powołania nowych sędziów Trybunału przed wydaniem orzeczenia w sprawie o sygn. K 34/15 mogą wywołać nieodwracalne skutki prawne, w przypadku gdyby Trybunał orzekł, że dokonany w dniu 8 października 2015 r. przez Sejm VII kadencji sędziów był zgodny z ustawą zasadniczą. Wnioskodawca podniósł, że może się okazać, iż wbrew określonej w art. 194 ust. 1 Konstytucji liczbie 15 sędziów Trybunału, jego skład będzie liczył 20 osób.

5
2. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje:

6
Na dzień 3 grudnia 2015 r. został wyznaczony termin rozprawy, w sprawie której wyrok rozstrzygnie m.in. kwestię zgodności z Konstytucją przepisów regulujących procedurę obsadzania zwalnianych w 2015 r. stanowisk sędziowskich w Trybunale Konstytucyjnym (art. 137 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym; Dz. U. poz. 1064; dalej: ustawa o TK z 2015 r.). Na podstawie tego przepisu w dniu 8 października 2015 r. Sejm VII kadencji wybrał pięciu sędziów Trybunału na miejsca sędziów Trybunału, których kadencja kończy się w 2015 r.

7
W dniu 25 listopada 2015 r. Sejm VIII kadencji przyjął pięć uchwał stwierdzających bezskuteczność uchwał z 8 października 2015 r., które w założeniu Izby miałyby otworzyć drogę do ponownego wyboru sędziów.

8
Dokonanie wyboru przez Sejm kolejnych pięciu sędziów przed wydaniem wyroku przez Trybunał Konstytucyjny byłoby nie do pogodzenia z kompetencjami Trybunału jako jedynego organu powołanego do orzekania w sprawie zgodności ustaw z Konstytucją (art. 188 Konstytucji). Trybunał jest władzą sądowniczą odrębną i niezależną od innych władz (173 Konstytucji). Tymczasem wybór kolejnych pięciu sędziów przez Sejm spowoduje, że wyrok Trybunału, bez względu na jego treść, pozbawiony byłby efektywności.

9
Procedura obsadzania stanowisk sędziów TK, ze względu na funkcję jaką Trybunał pełni w demokratycznym państwie prawa, ma duże znaczenie ustrojowe. Sekwencja zdarzeń i tempo czynności podejmowanych przez Sejm mogą doprowadzić do kryzysu konstytucyjnego polegającego na uniemożliwieniu Trybunałowi wykonywania jego kompetencji w konstytucyjnie określonym składzie 15 sędziów (art. 194 ust. 1 Konstytucji). W tej sytuacji, aby zapobiec kryzysowi Trybunał Konstytucyjny postanowił zabezpieczyć wniosek grupy posłów w sposób określony w sentencji.

10
W dotychczasowym orzecznictwie Trybunał przyjmował, że zabezpieczenie jest dopuszczalne w sprawach inicjowanych skargami konstytucyjnymi. Kompetencja taka wynika ze szczegółowych przepisów ustawy – art. 54 ust. 2 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) i art. 68 ustawy o TK z 2015 r.

11
Trybunał Konstytucyjny w niniejszym składzie wyraża pogląd, że art. 68 ustawy o TK z 2015 r. nie wyłącza możliwości wydawania postanowień zabezpieczających w innych sytuacjach, zwłaszcza gdy – jak w rozpoznawanej sprawie – przemawia za tym konieczność zapobieżenia kryzysowi konstytucyjnemu.

12
Podstawę prawną niniejszego postanowienia stanowią przepisy k.p.c., do których odsyła art. 74 ustawy o TK z 2015 r. Tak więc odpowiednio stosowany art. 755 § 1 k.p.c. daje Trybunałowi Konstytucyjnemu kompetencje do zabezpieczenia wniosku w taki sposób, „jaki stosownie do okoliczności uzna za odpowiedni”. Ponadto w zaistniałej sytuacji spełniony został warunek udzielenia zabezpieczenia, określony w art. 7301 § 2 k.p.c. tzn. „brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia”.

13
W tym stanie rzeczy Trybunał postanowił jak w sentencji.

Poseł Borys Budka (PO) powiedział później dziennikarzom, że to on złożył w wniosek do Trybunału Konstytucyjnego, by wystąpił do Sejmu o powstrzymanie się od wyboru nowych sędziów TK do czasu wydania wyroków w sprawach ustawy o TK i jej nowelizacji. – Nie wyobrażam sobie, aby można było zlekceważyć prawomocne postanowienie organu procesowego o zabezpieczeniu wniosku – oświadczył Budka. Na uwagę, że to precedensowy wniosek w historii Sejmu, Budka odpowiedział, że w całej tej sprawie „precedens goni precedens”.

A co w tym stanie rzeczy zrobił Sejm pod kierownictwem światłego marszałka Kuchcińskiego?

Późnym wieczorem 2 grudnia, w przeddzień wyznaczonej na 3 grudnia 2015 rozprawy lekceważąc postanowienie Trybunału wybrał na zajęte już miejsca trzech dublerów: Henryka Ciocha, Lecha Morawskiego i Mariusza Muszyńskiego, od których nad ranem 3 grudnia pan prezydent przyjął ślubowanie.

Pan marszałek wydał niezwłocznie pompatyczne oświadczenie, w którym stwierdził, że

Ostatnie wydarzenia wskazują, że nadszedł czas na głęboką refleksję nad modelem funkcjonowania Trybunału Konstytucyjnego. Konieczne zmiany powinny zmierzać w kierunku stworzenia mechanizmów gwarantujących działalność Trybunału Konstytucyjnego w oderwaniu od wpływów politycznych.

Puste gadanie Marka Kuchcińskiego wtedy i dzisiaj świadczy o jednym: postanowienia zabezpieczające przyjmuje się bądź nie w zależności od interesu partii. Gdyż wszystko ma prowadzić do umocnienia i utrwalenia jej władzy.

A wyroki? A prawo? Do strażnika wielkiego koronnego panu marszałkowi daleko. Ale wszystko przed nim…

Piotr Rachtan

 

 

 

 

Ocena Czytelników
[Razem: 0 Średnio: 0]
Print Friendly, PDF & Email

Dodaj komentarz

Możesz komentować z użyciem konta WordPress.com, Twittera, Facebooka, lub Google+.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  Subscribe  
Powiadom o